* مهندس امین رشیدی

نگاهی به درون ساختار هر سازمان یا کسب‌وکار و ارزیابی کیفیت محصولات و خدمات آن، پیش از هر چیز نیازمند صداقتی درونی است که کمتر مدیری شجاعت مواجهه با آن را دارد ،زیرا بسیاری از افراد در جایگاه رهبری یا تولید، کالایی را به بازار عرضه می‌کنند که خود هرگز حاضر به استفاده از آن نیستند و این تناقض بنیادین نخستین جرقه زوال اخلاقی و حرفه‌ای را در آن مجموعه روشن می‌کند.

 ایده محوری و کلیدی این رویکرد بر این واقعیت استوار است که بهترین قاضی عملکرد هر انسان حرفه‌ای خود اوست و اگر کسی نتواند محصول یا خدمت تولیدی مجموعه خویش را با شوق، اطمینان قلبی و نیاز واقعی خریداری و مصرف کند، در واقع در آزمون صداقت و کیفیت شکست خورده است و بازی را پیش از آغاز به رقیبان واگذار کرده است. در دنیای تجارت امروز که رقابت به شدیدترین شکل ممکن در جریان است، مشتریان به سرعت توانایی تشخیص اصالت را از ظاهرسازی دارند و هیچ شعار تبلیغاتی پرزرق‌وبرقی نمی‌تواند جایگزین کیفیت واقعی و باور قلبی سازنده به محصولش شود. 
وقتی مدیری با افتخار از دستاورد مجموعه خود سخن می‌گوید اما در خلوت خود می‌داند که اگر در جایگاه مشتری قرار می‌گرفت هرگز پول خود را بابت خرید آن کالا پرداخت نمی‌کرد، در حال بازی در زمین فریب و تزویر است، فریبی که دیر یا زود اعتماد شکننده مخاطبان را برای همیشه از بین خواهد برد. این موضوع ابعاد گسترده تری در حوزه فرهنگ سازمانی و اخلاق حرفه‌ای دارد ، زیرا وقتی کارکنان یک شرکت مشاهده کنند که مدیران ارشد خود باوری به ارزش محصول تولیدی ندارند و تنها به سودآوری مادی آن می‌اندیشند، انگیزه‌ی درونی، خلاقیت و حس تعلق سازمانی خود را از دست می‌دهند و به کارمندانی بی‌تفاوت تبدیل می‌شوند که صرفاً وقت خود را با کارِ بی‌روح پر می‌کنند.
فرهنگ سازمانی سالم زمانی شکل می‌گیرد که غرورِ سازمانی از یک محصول باکیفیت و بی‌نقص سرچشمه بگیرد، محصولی که همه اعضای تیم از طراح و تولیدکننده گرفته تا مدیر ارشد، با افتخار آن را در زندگی شخصی خود به کار می‌برند و به دیگران پیشنهاد می‌دهند. این همگونی و هماهنگی میان حرف و عمل، نشانه‌ی سلامت درونی یک کسب‌وکار است و به عنوان نیرویی قدرتمند، اعمال کنترل‌های بیرونی را به حداقل می‌رساند زیرا هر فردی در مجموعه خود را موظف می‌داند بهترین کیفیت ممکن را ارائه دهد تا بتواند با سربلندی پاسخگوی وجدان خود و بازار باشد. مشتریان در مواجهه با چنین محصولاتی، انرژی درونی و تعهد نهفته در آن را حس می‌کنند و با وفاداری پایدار خود پاداش این صداقت حرفه‌ای را می‌دهند، چرا که اعتماد کالایی گران‌بهاست که به سادگی به دست نمی‌آید و تنها با پایبندی عمیق به اصالت و کیفیت حفظ می‌شود. از منظر جامعه‌شناسی مشاغل، این پدیده بازتابی از میزان ریشه‌دار بودن اخلاق کار و مسئولیت اجتماعی در بدنه‌ی اقتصاد است؛ جایی که کار نه صرفاً ابزاری برای کسب درآمد انباشت ثروت، بلکه راهی برای خلق ارزش و بهبود کیفیت زندگی همنوعان تلقی می‌شود و تا زمانی که این نگاه انسانی به تولید بازنگردد، چرخ‌های اقتصاد تنها با زور بازاریابی‌های کاذب و تبلیغات فریبنده می‌چرخد. مدیری که محصول خود را مصرف می‌کند، نخستین منتقد و در عین حال نخستین مدافع کار خویش است زیرا او عیوب پنهان، نارضایتی‌های احتمالی و نقاط ضعف را پیش از دیگران لمس می‌کند و همین بازخورد درونی بی‌واسطه، زمینه‌ساز بهبود مستمر و نوآوری واقعی در سازمان می‌شود. کسانی که از محصول خود فاصله می‌گیرند و آن را تنها به چشم ابزاری برای تیغ زدن جیب مشتری می‌نگرند، از درک نیازهای واقعی بازار بازمی‌مانند و دیر یا زود اسیر نوآوری‌های رقیبانی می‌شوند که با عشق و تعهد محصولی اصیل خلق کرده‌اند. این خودآزمایی درونی به ما یادآوری می‌کند که موفقیت پایدار در کسب‌وکار راه میانبری ندارد و تنها از مسیر خلق ارزش واقعی، صداقت در تولید و هم‌سو شدن با نیازهای اصیل جامعه می‌گذرد و هرگاه توانستیم با لبخندی از رضایت و اطمینان، محصول خود را برگزینیم و مصرف کنیم، می‌توانیم مطمئن باشیم که در آزمون بزرگ کارآفرینی و رهبری سربلند بیرون آمده‌ایم و شایسته‌ی عنوانِ برنده در این میدان دشوار هستیم.