* محمد ناصری

مروزه اینترنت و بطور خاص شبکه های اجتماعی نقش پر رنگی در اطلاع رسانی و تنویر افکار عمومی جوامع کشورهای دنیا را دارند. حتی کشورهای توسعه نیافته و جهان سوم هم در صورت دسترسی به اینترنت تا حد زیادی درگیر مسئله ای بنام شبکه های اجتماعی هستند. این امر مانند هر پدیده دیگری در دنیای مدرن کنونی محاسن و معایب خود را دارد. در این فرصت کوتاه می خواهیم به طور مختصر به بررسی شبکه های اجتماعی در فضای مجازی بپردازیم.
مدرنیسم و ظواهر آن طی یک قرن اخیر از جوامع غربی با گسترش اختراعات و اکتشافات متعدد بیشتر و سریع تر از قبل در جهان جاری شده است. قطعا توسعه ارتباطات در این امر نقش مهمی داشته. از چاپ کتاب و نشریات مختلف، تلگراف، تلفن تا ماهوار و اینترنت در چند دهه گذشته همگی بخشی از ظواهر مدرنیسم و پست مدرن هستند که همچون سیل به دنیای حاضر جاری شده اند. 
هریک از این پدیده ها تاثیرات خود را در جهان بجا گذاشته اند. مثلا ماشین چاپ و نشریات در زمان خود سهم بزرگی در توسعه و انتقال دانش و اندیشه داشتند. به اعتقاد بسیاری از صاحب نظران وقوع بسیاری از انقلاب ها و تغییرات اجتماعی در جهان حاصل اختراع ماشین چاپ بود، که به اندازه انقلاب صنعتی اهمیت داشت. اختراع تلفن و شبکه های ارتباطی هم در تسریع تحولات جهان نقش بسیار مهمی داشتند. 
اما ظهور ماهواره ها برای توسعه ارتباطات تصویری و انتقال اخبار، و بدنبال آن ورود اینترنت به دنیای معاصر فضای جدیدی را بوجود آورد. برای درک بهتر آن باید بدانیم که قبل از ماهواره ها و شبکه های خبری، تلکس حاکم بود. طبیعتا بخاطر هزینه ها و محدودیت های فنی تلکس در اختیار عموم مردم دنیا نبود. رسانه های خبری اخبار را از طریق تلکس دریافت می کردند. بعد از پالایش و انتخاب آن بر اساس سیاست خبری و سلیقه سردبیران اخبار منتشر می شد. رسانه های کلاسیک سلسله مراتب خاص خود را داشتند. انتشار مقالات و دیدگاه ها، مشروط به خط مشی کلی سرمایه گذار رسانه ها و منوط به موافقت مدیران و دبیران رسانه های مکتوب و تصویری بود. ثانیا این رسانه ها کاملا یک طرفه بودند و باز خورد سریع از سوی مخاطبان نداشتند. 
اما با ظهور اینترنت در دنیا، و خصوصا مسئله هزینه ها و محدودیت های فنی، دیگر تلکس مقرون به صرفه نبود. بنابراین ابتدا خبرگزاری های بزرگ دنیا و بعد از آنها سایر خبرگزاری ها یکی یکی به اینترنت روی آوردند. اینترنت فرصت های جدیدی را بوجود آورده بود. "گستردگی جهانی" فرصتی بود که هر خبرگزاری کوچکی در دنیا بدست آورد. بنابراین پالایش و انتخاب اخبار و مقالات توسط سردبیران و خبرنگاران رسانه های  قبلی کم رنگ شد. 
ادامه در صفحه 8